Zaległe płatności nie muszą blokować zamówień na kilka dni. Otwarta bankowość skraca to do minut

W dystrybucji B2B jest powtarzalny zator. Klient ma zaległą fakturę, więc jego limit kupiecki jest zablokowany. Nowe zamówienie stoi, a przy towarze, który szybko rotuje (świeża żywność, produkty z krótkim terminem), każda godzina zwłoki to realny koszt.

Ciekawe jest to, gdzie tak naprawdę tkwi opóźnienie. Rzadko chodzi o to, że klient nie ma z czego zapłacić. Zwykle problem jest bardziej przyziemny. Klient zapomina o przelewie albo odkłada go na później, więc trzeba przypominać, czasem dopominać się kilka razy, a bywa, że wręcz przyciskać, zanim faktycznie usiądzie i zapłaci. Kiedy już to robi, wykonuje zwykły przelew, przepisuje numer konta, kwotę i tytuł, czasem się myli. A firma i tak czeka potem na zaksięgowanie środków, żeby bezpiecznie zwolnić zamówienie. Zsumowane, te drobne tarcia rozciągają całość od kilku godzin do kilku dni, a nierzadko dłużej, bo proces utyka na etapie "zapłacę jutro".

Otwarta bankowość (PSD2) zmienia w tym procesie dwie rzeczy: kto przygotowuje przelew i kiedy pojawia się pewność, że pieniądze dojdą. Poniżej pokazuję to na prostym przykładzie widgetu, ale zasada jest ogólna i działa niezależnie od konkretnego rozwiązania.

To komponent, który daje klientowi gotowy przepływ "zapłać i odblokuj" - wzorzec A2A pay-by-link zaadaptowany do zaległych należności B2B, i można go podać na dwa sposoby. Pierwszy: jako widok wpięty w panel B2B, gdzie każdy klient widzi swoje zaległości, sam zaznacza, co chce zapłacić, i od razu wykonuje transakcję. Drugi: jako link z predefiniowanymi już płatnościami (na przykład konkretne zaległe faktury albo uzgodniona kwota częściowej spłaty), który klient tylko otwiera i akceptuje. Zamiast kolejnego ponaglenia wysyłasz gotowy do zatwierdzenia przelew. W obu wariantach dane są przygotowane wcześniej, a po stronie klienta zostaje sama akceptacja.

Zamiast szukać danych do przelewu, wystarczy zaznaczyć zaległe faktury, które mają zostać opłacone. System zna kwoty i tytuły, więc suma jest gotowa od razu. Bieżące, jeszcze niewymagalne faktury są nieaktywne.

Płatnik wskazuje swój bank. Kwota i tytuł przelewu są już ustalone, nikt nie przepisuje numeru konta.

Tu płatnik loguje się do swojej bankowości i widzi gotową transakcję: odbiorcę, numer konta, kwotę, tytuł. Dane są uzupełnione automatycznie przez API (usługa inicjowania płatności, PIS). Rola człowieka sprowadza się do sprawdzenia i zatwierdzenia. Warto zaznaczyć, że ten ekran to tylko przykład, bo każdy bank ma swój własny interfejs.

Autoryzacja odbywa się typową dla danego banku metodą: aplikacja mobilna, kod SMS, BLIK. To silne uwierzytelnienie klienta (SCA) wymagane przez PSD2.

Płatnik zatwierdza przelew swoją zwykłą metodą, czyli silnym uwierzytelnieniem (SCA). Odbiorca dostaje potwierdzenie inicjacji w czasie rzeczywistym, więc limit można zwolnić od razu, nie czekając na zaksięgowanie.

Skoro to system przygotowuje płatność, a nie klient szuka danych do przelewu, otwiera się miejsce na elastyczność. Zamiast stawiać sprawę zero-jedynkowo (spłać wszystko albo nie zamawiaj), można podsunąć klientowi konkretny zestaw faktur albo częściową spłatę na teraz, tyle, ile wystarczy, żeby odblokować limit i ruszyć z kolejnym zamówieniem. Resztę da się rozłożyć w czasie. Zamiast windykacyjnego "przyciskania", klient dostaje gotowy, łatwy do zaakceptowania ruch, który jego też odblokowuje.

Trzy różnice względem "wyślij ponaglenie i czekaj na przelew":

Ten sam schemat pasuje wszędzie, gdzie klient B2B ma u dostawcy saldo do rozliczenia: hurtownie, dystrybucja, sieci franczyzowe, marketplace. Nazwa problemu bywa różna (limit kupiecki, przeterminowane należności, blokada zamówienia), ale mechanika rozwiązania jest ta sama. Powtarzalną, ręczną część procesu przejmuje technologia, człowiekowi zostaje sama decyzja i akceptacja.

Najważniejszy wniosek jest chyba taki: to już nie jest wizja przyszłości ani projekt na duży wdrożeniowy rok. Otwarta bankowość jest w Polsce dostępna od dawna (Polska ma jedną z najbardziej dojrzałych w Europie infrastruktur A2A dzięki BLIKowi), a wpięcie takiego przepływu w istniejący panel B2B czy ERP to kwestia integracji z jednym API, nie przebudowy systemu.